Войти | Регистрация | Вход необходим для полного использования сайта
ЧӑвашлаEnglishEsperanto
 +1.3 °C
Мир - добродетель цивилизации, война - ее преступление.
(В. Гюго)
 

Малалла утар!

Хиртек, тулт, сӑянтӑш, сӑхӑм...

■  09.08.2009 16:21 | 4966 просмотров
«Таната» романӑн виҫҫӗмӗш пайне кӗртсе пӗтертӗм. Тата тӑваттӑмӗш пайӗ юлчӗ ӗнтӗ — вӑл нумаях мар...

Тӗл пулнӑ сӑмахсемпе сӑмахҫаврӑнӑшӗсем:

ҫерҫи тырри пек — ҫилпе ҫерҫи тырри пек ҫапӑнаҫҫӗ.
кашӑк аври ҫӳллӗш — интереслӗ танлаштару...
аттев — интереслӗ... муркашсем апла та калаҫҫӗ-им? «Пӗрре ҫакӑр пӗҫерсе ҫиетпӗр-и, аттев?»
пӑяхам — деверь. «Ах тур, ҫак Петӗр пӑяхама.»
пӑвӑртат — вымогать. «Ытла хытӑ пӑвӑртатӑн»
сых ятне — предусмотрительно.

Далее...

 

Уҫӑ хапха

■  05.08.2009 10:14 | 5492 просмотров
Нумай пулмасть «Тӑван Атӑл» журналта Виктор Рсайӑн «Уҫӑ хапха» калавӗ пичетленчӗ. Эпӗ ӑна электронлӑ вулавӑша кӗртрӗм. Кӗртнӗ май вуласа тухма та тиврӗ. Хайлавӗ мана питӗ килӗшрӗ — ҫыравҫӑ сӑнарсене вӑйлӑ калӑпланӑ. Интереслӗ, хӑй вӑхӑтӗнче ӑна пичетленӗ-ши, е каярах ҫеҫ, политика енӗнчен кӑшт ҫемҫелсен ҫеҫ вӑл вулакансем патне ҫитнӗ? Калавра ҫав тапхӑрти тӗрлӗ енӗсене уҫса панӑ — кунта пуянӗ те япӑхах мар пек тухать, чухӑннин пурнӑҫӗнче те пурте йӗркеллех мар иккен. Никантӑр ашшӗ халалне асра тытса хӑйӗн пурнӑҫне йӗркелет — пӗтӗм вӑйне хурса ӗҫлет.

Далее...

 

Ханттар, алпастӑ...

■  31.07.2009 13:11 | 4968 просмотров
Паян «Таната» романӑн тата виҫӗ пайне кӗртрӗм: «Каҫҫан пичче», «Ҫӗрлехи ӗҫ», «Шахрун», «Вӗчӗ».
«Шахрун» пайӗнче вара чӑваш кӑмӑлне лайӑх уҫса пана пек туйӑнчӗ. Пӗлетӗр пулӗ чӑваш йӑваш тесе калани пирки. Теприсем хушса хураҫҫӗ — ытла иртӗхсен, мӑшкӑласан — вӑл та маххӑ парас ҫук. Кунта та Шахрун йӑхне ял халӑхӗ чӑтнӑ-чӑтнӑ та кайран вара ҫавах та вата-вата ялтан кӑларса янӑ.

Далее...

 

Шӗкӗ, ҫыра, шущиксем, чилеки...

■  29.07.2009 12:37 | 4648 просмотров
Хветӗр Уярӑн «Танати» малалла вуланать... Хальхинче сире «Серепе», «Улӑхра», «Утарта», «Кантуртисем», «Ҫын ҫухалнӑ», «Кам айӑплӑ», «Купӑс калакан» пайсенче тӗл пулнӑ сӑмахсемпе тата сӑмахҫаврӑнӑшӗсемпе паллашма сӗнетӗп.

Тӗрӗссипе каласан эп ҫак Шурча таврашӗнче пулса та. Шурчана ҫитмен пулин те Шуркасси ялӗ витӗр тухса. Ҫак романпа паллашнӑ май ҫак тӑрӑха тепре ҫитсе курас кӑмӑл ҫуралчӗ.

чилеки — «долбленое ведерко, маленький чиряс», тет сӑмахсар... «Ҫурт умӗнчи улпут чилеки турачӗсем хушшипе уҫса хунӑ чӳрече курӑнать».

Далее...

 

Ылтӑнпала ылтӑн пӗрлешмеҫҫӗ...

■  26.07.2009 12:06 | 5535 просмотров
Паян наци радиовӗпе Василий Раймов (ятне эфир программинчен илтӗм) юрӑҫпа ирттернӗ калаҫӑва итлерӗм. Сӑмах «Ылтӑнпала ылтӑн пӗрлешмеҫҫӗ...» юрӑ пирки куҫсан тимлесе итлеме пикентӗм — ку юрӑ мана тахҫанах килӗшет, кашни итлемессерен тенӗ пекех чуна пӑлхатса илет. Малтан эп ку юрӑн сӑмахӗсем халӑхӑн пулӗ тесеччӗ, Василий Раймов вара сӑввине хайлаканне те, кӗввине кӗвелекенне те пӗлтерчӗ — Валентина Тарават сӑввине ҫырнӑ, Олег Кайкӑр — кӗввине.

Юррине ярса параҫҫӗ пулӗ тесех тимлесе итлерӗм. Ярса пачӗҫ. Шел те, Василий Раймов юрланине ҫырса илеймерӗм — вара сирӗн те танлаштарса пӑхма май пулӗччӗ.

Далее...

 

Сӗтӗк, сӑсӑл, сӳсмет, ҫулу, йӑптах...

■  25.07.2009 00:15 | 4954 просмотров
Паян тепер тӑватӑ пай кӗртрӗм: «Микки», «Шурча пупӗ», «Турӑпа ҫӳреме тухни», «Эпир...»

сӑсӑл — отруби.
пӑтратни — кунта апат ячӗ. «Йӗкелне Салакайӑк типӗтсе тырӑпа пӗрле авӑртса хурать те катки-каткипе пӑтратни хатӗрлет».
йӗп сӑмса — сысна :) «Ним ҫукран нимӗр те пырать йӗп сӑмсасене!»
вӗшле — борзый.

Далее...

 

Тутарсем те ытти халӑха качча каяҫҫӗ

■  23.07.2009 14:10 | 4654 просмотров
Мана пӗр ҫын тутарсем ҫине кӑтартса «чӑвашсем пурне те качча тухма пулараҫҫӗ, тутарӗсем вара — тутарсене ҫеҫ» — терӗ. Ак, халӗ, пӗр хыпарпа паллашнӑ май ҫакна вуларӑм:
Футболист родился в Ташкенте, его отец - нигериец, а мать — татарка. Одемвингие начал заниматься футболом в школе "Пахтакора". В 12 лет он вместе с семьей переехал в Набережные Челны и стал тренироваться в школе клуба "КАМАЗ".

http://www.lenta.ru/news/2009/07/23/seat/

Вӗсем те ытти халӑха качча каяҫҫӗ.
 

«Таната» малалла вуланать...

■  22.07.2009 23:33 | 4862 просмотров
Паян тӑватӑ пай кӗртрӗм: «Паллӑ мар инкек», «Тепӗр кун ирхине», «Ҫӗр вӑрлани», «Шурча пупӗ». Чи малтан ӗнтӗ «Паллӑ мар инкек» ҫинче чаранса тӑма тиврӗ — пӗр страници лайӑх ҫапӑнман та юлташсенчен ыйтма тиврӗ. Пулашнӑшӑн — пысӑк тав!

Халӗ ӗнтӗ романра тӗл пулнӑ сӑмахсемпе тата сӑмахҫаврӑнӑшӗсемпе паллашма сӗнетӗп:

кӑлин — пристально.

Далее...

 

Тутарсенчен иртсе кайрӑмӑр!

■  18.07.2009 22:17 | 4412 просмотров
Аха, ҫапла, тутарсенчен иртсе кайрӑмӑр! Мӗн енчен тетӗр-и? Электронлӑ вулавӑшри хайлавсем шучӗпе. Вӗсен чи пысӑк вулавӑшӗнче (эпӗ пӗлекеннинче) 1508 хайлав, пирӗн — 1510!

Ҫитес вӑхӑтра хайлавсен шучӗ 1500 иртни пирки хыпар та ҫырӑп!
 

«Таната». «Ирхи калаҫу»

■  16.07.2009 19:14 | 4867 просмотров
Иккӗмеш пай тарин ҫитрӗм. Паян икӗ главаран кая мар кӗртесшӗнччӗ те... пулмарӗ курӑнать. Пӗр страници ман лайӑх ҫапӑнман — пӗр саспаллине те уйӑрса илме май ҫук. Ҫавна май «Ирхи калаҫӑва» ҫеҫ кӗртрӗм. Ыран тен мана вӑл страницӑна ярса парӗҫ... — вара малалла кӗртме тытӑнӑп. Хальлӗхе ҫак сӑмахсемпе тата сӑмахҫаврӑнӑшӗсемпе паллашма сӗнетӗп:

кусар — пысӑк ҫӗҫӗ. Кусарпа хыра-хыра тасатнӑ сӗтел ҫинче.
чара — йывӑҫ чашӑк;
тинке кӑлар — измучить, замучить. Паҫа (хӗр ячӗ!

Далее...

 

Лаша шырани (хальхилле)

■  16.07.2009 15:25 | 6521 просмотров
Пурте пӗлетӗр ӗнтӗ, чӑвашсен «Лаша шырани» ятлӑ халӑх юмахӗ пур. Кам пӗлмест, кӗскен: «Пӗр ҫын хӑй айӗнчи лашине виҫӗ кун шыранӑ, тет.»

Ӗнер ҫавӑн йышши пӑтӑрмах манпа пулса иртрӗ. Ҫук, лаша шырама тивмерӗ... Эпир халӗ кӑткӑс технологисен ӗмӗрӗнче пурӑнатпӑр та, хайхи лаша мар, урӑххине шырама тивет.
Ӗҫ вӗҫленчӗ те килелле пуҫтарӑнатӑп хайхи. Ыран ирхине (паян) пӗр ӗҫе тӑвасси пирки ӗҫтеше каласа хӑвармаллччӗ те — карас телефонне илсе шӑнкравларӑм ун патне. Хам ҫав хушӑрах киле кайма пуҫтарӑнатӑп — кӗсьесене тӗрӗслетӗп: мӗн те пулин манса хӑвармани тата ытти те.

Далее...

 

«Канӑҫсӑр чун» тата «Мултиер»

■  15.07.2009 00:55 | 4253 просмотров
Ну, мӗнле, Хветӗр Уярӑн «Танатине» малалла вулар-и? Эп пӗлмен сӑмахсем, сӑмахҫаврӑнӑшӗсем татах та тӗл пулаҫҫӗ. Хальхинче «Канӑҫсӑр чун» тата «Мултиер» пайсене вуларӑм.

ҫӑвӑр — ҫамрӑк. Вӗлле хурчӗсем пирки сӑмах пырать. «ҫӑвӑр хуртсем пайтах пулаҫҫӗ»
пӳлмисенче шӑши ӳксе пуҫне ҫурмалла — ку ӗнтӗ халь ҫамрӑксем калама хӑнӑхнӑ «в холодильнике мышка повесилась» евӗрлӗ каларӑш ӗнтӗ. :)
Пӑчӑрӑн пырши тухать тет, хӑй ҫаплах малалла ӗмӗтленет.

Далее...

 

Авалхи пӑлхар хулисем тӑрӑх (шухӑшлавсем)

■  14.07.2009 11:49 | 5063 просмотров
Маларах пӗлтерсеччӗ ӗнтӗ, утӑн 5-11-мӗшӗсенче, чӑвашсен паллӑ вырӑнӗсене кайса курма тӳр килчӗ. Куншӑн ман ҫак ҫулҫӳреве йӗркелекен Олег Михайлович Цыпленкова тата ыттисене та тав сӑмахӗ калас килет. Уйрӑмах, Алина Студенцовӑна тав сӑмахӗ калас килет — вӑл сайтра пӗлтерӳ ҫакса хуман пулсан тахҫанах кайса курас ӗмӗте пурнӑҫлаймастӑмччӗ те пулӗ.

Далее...

 

Ухмах полнӑ

■  12.07.2009 23:58 | 4213 просмотров
Ӗнер ҫулҫӳреврен (Цыпленков ӑна чунҫӳрев тет) килтӗм ҫеҫ-ха... Паян Чулхулана ҫитрӗм. Ҫула тухас умӗн кумма патне кӗрсе тухрӑм — ик эрне маларах ун юбилейне килме шантарсаччӗ те килеймерӗм. Паян та пулин парне кайса парас тесе вӗҫтертӗм вара ун патне.
Килӗнче ачисем, мӑнукӗсем пухӑннӑ. Ҫапла калаҫса ларнӑ май ял шкулӗ пирки сӑмах тухрӗ — пӗчӗкҫиҫ ялта (пурӗ те икӗ урам пулӗ) 4 класлӑ шкул ларнӑ иккен. Хӑйсен Кӳлпи (ятне улӑштарнӑ) хӗрӗ пирки те каласа пачӗҫ. Пӗррехинче 3-4 ҫула ҫитнӗ Кӳлпи хӑйӗн аслӑ аппӑшӗ хыҫҫӑн шкула кайнӑ тет. Питӗ тархӑсласа ыйтнӑ тет те, ручки-карандашне, сумкине парса Нурпи (ятне каллех улӑштарнӑ) аппӑшӗпе пӗрле янӑ.

Далее...

 

Хветӗр Уяра малалла вуланӑ май...

■  03.07.2009 00:32 | 4390 просмотров
Малалла вулатӑп. «Хӑна-вӗрле» тата «Мулкач Терушӗ, Някуҫ тата ыттисем» пайсене вуласа тухрӑм. Акӑ мӗн ҫӗнни пӗлме тӳр килчӗ:

ҫӳрме — ку сӑмаха романрах ӑнлантарса панӑ. «Тултармӑш евӗрлӗ апат (ӳпкене касса пыршӑпа ҫыхнӑ какай. Шӳрпере пиҫет.).»
хытӑлла пӗҫернӗ пӗр ҫӑмарта — чӑмӑрла вырӑнне «хытӑлла» тенине малтан илтменччӗ.
пуҫиле — пуҫкасан, ҫын вӗлерекен.
тӑнчӑ — пӗлмелле мар сӑмах... Сӑмахсарсенче ҫук, шыравҫӑсем пӗлмеҫҫӗ... «...Ӑнсӑртран пӗрер чӑваш пырса ларсан вӑл та часах хӑйӗн тӑван чӗлхине манса каять.

Далее...

 

Хветӗр Уяра вуланӑ май...

■  02.07.2009 00:53 | 4899 просмотров
Хветӗр Уярӑн «Таната» романне вулатӑп. Вуланӑ май электронлӑ вулавӑша кӗртсе пыратӑп. Хветӗр Уяр чаплӑ сӑмахҫӑ пулни курӑнать — вуланӑ май пӗлмен сӑмахсем тӑтӑшах сиксе тухаҫҫӗ, сӑмахсара пӑхса илме тивет:

пӑркӑт — пӑртан тунӑ ҫунашка
вушар — выр. упрямый, скупой, жадный
тытса ан хутлат — «ура хутлатса лар» тенине пӗлетӗп-ха, кун евӗр усӑ курнине вара — пӗлместӗп. Ку сӑмахҫаврӑнӑша вырӑсла куҫарас пулсан «чтобы меня не скорчило от радикулита» пулать пулас.
термен — хал.
«Кӗперсем, хӑва тӗмӗсем, кран юписем вӗлтлете-вӗлтлете тӑрса юлнӑ».

Далее...

 

Ҫӗнӗ визитка турӑм

■  01.07.2009 23:03 | 10293 просмотров

Вӑт ҫапларах пулчӗ. Типографи макета кӑшт пӑсса пичетлесе пачӗ... ҫапах та япӑх мар пулчӗ пек.
 

Налук пайӗ пӗчӗк?

■  29.06.2009 17:00 | 4947 просмотров
http://www.lenta.ru/articles/2009/06/29/expats/
... В числе причин, по которым иностранцы считают Россию наиболее выгодным местом для работы, респонденты HSBC назвали низкий, по сравнению с другими странами, уровень подоходного налога, ... . Для сравнения, подоходный налог в России составляет 13 процентов, в то время как в Венгрии он равен 36 процентам, в Германии достигает 45 процентов, в Австралии - 47 процентов, а в Швеции - 56 процентов....

Раҫҫейре мӗншӗн пӗчӗк-ха? Ман шутпа хуравӗ — халӑха тӳлекен шалура.

Далее...

 

Сенека

■  26.06.2009 14:38 | 4551 просмотров
"Как пышность пиров и одежды есть признак болезни, охватившей государство, так и вольность речи, если встречается часто, свидетельствует о падении душ, из которых исходят слова. И не приходится удивляться, если испорченность речи благосклонно воспринимается не только слушателями погрязнее, но и хорошо одетой толпой: ведь отличаются у них только тоги, а не мнения. Удивительнее то, что хвалят не только речи с изъяном, но и сами изъяны".

(Bысказывание древнеримского философа Сенеки)
 

Чухӑн Ермолаев

■  17.06.2009 20:28 | 5179 просмотров
Пӗлеттӗр, ӗнтӗ, ҫӗртме уйӑхӗн пуҫламӑшӗнче хаҫат-журналсем В.В. Путин Пикалево хулине ҫитсе Олег Дерипаскӑна ятлани ҫинчен ҫырнӑччӗ. Хулари предприятисенче укҫа тӳлеменрен ҫынсем малтан мэрине кӗрсе унти ларӑва ирттерме чӑрмантарнӑ, кайран вара Вологда — Ҫӗн Ладога федераллӑ трассӑна та хупласа хунӑ. Укҫа ҫук-тӑк мӗн тӑвӑн ӗнтӗ? Хырӑм ыйтать... Тата укҫасӑр чурасем кӑна ӗҫлеҫҫӗ — Пикалевӑрисем вара хӑйсене чурасен шайӗнче курасшӑн пулман вара. Путин килнӗ те Дерипаскӑна та пҫерккӑ панӑ (Lenta.ru лешӗ хӑйне читлӗхе лекнӗ мӗскӗн кайӑк пекех туйнӑ тесе ҫырать), хула ҫыннисем валли те укҫа тупса (укҫи налук тӳлекенсен ӗнтӗ, предприятийӗсен /Дерипаскӑн аллинче/ укҫи ҫук.

Далее...

 
Страницăсем: 1, ... 21, 22, 23, 24, 25, [26], 27, 28, 29, 30, 31, ... 47

Меню

Orphus

Баннеры

Повествование о чувашах



Газета Республика

Счетчики

0 Флудильня (чат)

Статьи

￭ Волга текла по земле амазонок?

Пульницӑри сӑвӑсем7
 
Ужель с неба свалились сувары?14
 
Ремонт духовых шкафов в Казани: Профессиональный подход и быстрые решения
 
Родной язык62
 
Мысли, перешагнувшие порог памяти17
 
Осеннее сентиментальное путешествие4
 
Нужен Музей Праски Витти18
 
«Я к вам пишу — чего же боле?..»8
 
Бодилифтинг после 50: верните молодость и уверенность без усилий
 
Лучший ресторан для корпоратива открывает новые горизонты для вашего праздника
 
 
 
О сайте | Помощь сайту | Статистика
(c) 2005-2026 Chuvash.Org Содержимое сайта (кроме статей, взятых из других источников) публикуется на условиях CreativeCommons Attribution-ShareAlike 3.0. Вопросы по работе сайта: site(a)chuvash.org