Войти | Регистрация | Вход необходим для полного использования сайта
 +28.0 °C
Таинственные вещи еще нельзя называть чудесами.
(В. Гете)
 

Статьи


Чӑваш чӗлхишӗн кар! тӑма камран тӗслех илмелле?

  18.06.2019 09:35 | 341 просмотров

Ӗнер хыпар ҫитрӗ, Ялавӑрта (Чӗмпӗр облаҫӗ) иккен Алексей Ургалкинӑн палӑкне уҫнӑ. Чаплӑ япала — хамӑрӑн паллӑ ҫынсене асра тытма кунашкал бюстсем тем тесен те питӗ кирлӗ. Уйрӑмах вӗсен тӑван ялӗсенче. Чӗмпӗр облаҫӗнчи чӑвашсен наципе культура автономийӗ сӑваплӑ ӗҫ туса ирттернӗ, Олег Мустаева ҫакӑншӑн пысӑк тав сӑмахӗ каламалла.

Ҫавах та пӑшӑрханмалли те ҫук мар. Темшӗн бюстӑн постаментӗнчи ҫыпӑҫтарнӑ чул ҫине сӑмахсене вырӑсла кӑна касса хунӑ.

Далее...

 

Кӑрал

  13.06.2019 12:05 | 340 просмотров

Юхма Мишши хатӗрленӗ «Ылтӑн ҫӳпҫе» кӗнекери статьясемпе малалла паллаштаратпӑр. Аса илтеретпӗр, кӗнекен иккӗмӗш ячӗ — «Чӑваш сӑмахӗсен вӑрттӑнлӑхӗ». Ӑна 1993 ҫулта кӑларнӑ («Вучах» библиотекинче).

Кӑра, кӑрал...

Ашмарин словарӗнче кӑрал сӑмаха ҫапла ӑнлантарса панӑ: «Оружие, орудие... вӑрҫӑ кӑралӗ-хатӗре... Кӑрал тесе, каскалакан тимӗр таврана калаҫҫӗ... «Кӑраллӑ ҫын килет, петӗм халӑх тарса пӗтрӗ!..» Ку вӑл ҫар хатӗрӗ тытнӑ ҫын килнине пӗлтерет.

Кӑрапа кӑрал сӑмахӑн тӗп тымарӗ пӗр пулма пултарать.

Далее...

 

Л.А. Андреев-Лесника министерство панӑ хурав

  06.06.2019 17:14 | 703 просмотров

Л.А. Андреев-Лесник ҫырнӑ «Тӳнтерле орфографи пирки тӳр сӑмах» статьйи «Чӑваш халӑх сайтне» вулакансене нумай калаҫтарчӗ. Вӗренӳ министерсви ӑна ҫакӑн пек хурав панӑ:

Хисеплӗ Леонид Емельянович!

Чӑваш Республикин вӗренӳ тата ҫамрӑксен политикин министерстви Сирӗн 2019 ҫулхи ҫу уйӑхӗн 7-мӗшӗнче ҫырнӑ ҫырӑвӑра илнине, унти информаципе паллашнине пӗлтерет. Эсир чӑваш ялӗн ача сачӗсенче чӑвашла калаҫма вӗрентес тата чӑваш орфографийӗ пирки ҫырнӑ ҫырӑва тимлӗн вуласа тухрӑмӑр.

Далее...

 

Аш-какай

  27.05.2019 13:35 | 738 просмотров

Юхма Мишши хатӗрленӗ «Ылтӑн ҫӳпҫе» кӗнекери статьясемпе малалла паллаштаратпӑр. Аса илтеретпӗр, кӗнекен иккӗмӗш ячӗ — «Чӑваш сӑмахӗсен вӑрттӑнлӑхӗ». Ӑна 1993 ҫулта кӑларнӑ («Вучах» библиотекинче).

Ку сӑмахсене халь ҫапла ҫырса пӗр ӑнлану тӑватпӑр. Ӗлӗк кашни сӑмах (аш та, какай та) хӑйне уйрӑм пӗлтерӗшпе ҫӳренӗ. Сысна пуссан какай пулать тенӗ, ытти чӗрӗ чун пуссан — аш. Пӗтӗмӗшлетсе каламалла чухне те аш-какай темен, аш-пӑш сӑмахпа усӑ курнӑ. Кун пирки В. Г. Егоров профессор хатӗрленӗ «Этимологи словарӗнче» лайӑх ӑнлантарса панӑ.

Далее...

 

Тӳнтерле орфографи пирки тӳр сӑмах

  11.05.2019 14:31 | Изменить | Удалить | 888 просмотров

1992-1994 ҫулсенче И.А. Андреевпа Ю.М. Виноградов ушкӑнӗ хатӗрленӗ Чӑваш чӗлхин орфографине йышӑнчӗҫ. Вӗсем ҫырнӑ правилӑсем тӑрӑх — чӑваш чӗлхинче хутлӑ сӑмахсем пӗтеҫҫӗ, вӗсен вырӑнне «сӑмах майлашӑвӗсем» пулаҫҫӗ. Тата сӑмахӑн кӗскетнӗ формисемпе усӑ курса чӑваш чӗлхин тасалӑхне, тӗрӗс калаҫассине пӗтереҫҫӗ. Чӑваш чӗлхине, чӑваш ҫырулӑхне аркатасси, чӑваш халӑхӗн пуласлӑхне пӗтересси ҫак орфографирен пуҫланса каять.

Чӑваш чӗлхин 1938 ҫулхи чӑн орфографине аркатма пулӑшакансем камсем пулнине Чӑваш халӑхӗ пӗлмелле, вӗсем ҫаксем:

- А.

Далее...

 

День поминок языка

  07.05.2019 20:27 | 2441 просмотров

...Районные и республиканские газеты в больницу приносил янтиковский парень Владимир Кузьмин, и нас, стационарных читателей, прежде всего интересовали публикации краеведческих материалов, поскольку мы были из разных сел и городов Чувашии и каждый ходячий пациент хотел знать новости и радоваться успехам и обновлению своих родных уголков.

Краеведческие проблемы района постоянно и умело поднимают аликовская, краснармейская, причебоксарская, янтиковская, яльчикская газеты.

Далее...

 

Пӗр роман — икӗ тӗрлӗ хак

  06.05.2019 12:17 | 2152 просмотров

«Сувар» хаҫат ҫумӗнчи литпӗрлешӳ ертӳҫи Евгений Турхан «Сувар» хаҫатра «Пӗр роман — икӗ типографире» рецензи пичетлесе кӑларчӗ. Унта Николай Сорокинӑн «Тӑлӑх арӑм минтерӗ» романӗ пирки сӑмах пуҫарнӑ. «Чӑваш халӑх сайтӗнче» пичетленнӗ «Ҫакӑ-и илемлӗ литература?» статьяпа танлаштарсан асӑннӑ кӗнекене пачах урӑх хак панӑ.

«Ҫак кунсенче Шупашкарти икӗ типографире – Чӑваш кӗнеке издательствинче тата «Ҫӗнӗ вӑхӑтра» – пӗр харӑс Николай Сорокинӑн «Тӑлӑх арӑм минтерӗ» ятлӑ «савнисен романне» пичетлесе кӑларчӗҫ.

Далее...

 

И не Хан, и не Кан. Как называли волжские и дунайские болгары своих правителей?

  03.05.2019 00:29 | 3422 просмотров

Дунайские и волжские болгары не называли своих правителей ханами. В мире нет ни одного письменного документа подверждающего, что волжские и дунайские болгары могли называть так своих правителей. Ошибочное именование болгарских правителей Канами(от слова Хан) пошло с 1870 года, когда русский историк Федор Успенский неправильно прочитал надпись с колонны Омуртага, найденной близ Абобы-Плиски(Болгария).

ΚΑΝΑCYΒΙΓΙ ОΜΟΡΤΑΓ – так написано греческими буквами на знаменитой колонне правителя Болгарии с 814 по 831 годы.

Далее...

 

Чӑваш сӑмахӗсем ытти чӗлхесенче ма нумай?

  12.04.2019 13:22 | Изменить | Удалить | 1209 просмотров

Чӑваш халӑх сайтӗнче Германири Визбаден хулинче Клара Адягаши венгр тӗпчевҫин «Chuvash Historical Phonetics» кӗнеки пичетленсе тухни ҫинчен пӗлтернине астӑватпӑр-ха. Унта чӑваш фонетикин историлле аталанӑвне тӗпчесе пӗлес тӗлӗшпе автор тӗнчери тӗрлӗ чӗлхере упранса юлнӑ чӑваш сӑмахӗсемпе усӑ курнӑ тенӗччӗ. Асӑрхӑр: ҫак кӗнекере чӑваш чӗлхине ытти чӗлхесенчен кӗнӗ сӑмахсем пирки мар — тӗнчери ытти чӗлхесене кӗнӗ тата паянхи кун та ҫав чӗлхесенче пур чӑваш сӑмахӗсем пирки калаҫу пырать иккен!

Далее...

 

Почему чуваш — чуваш?

  25.03.2019 16:23 | Изменить | Удалить | 5234 просмотров

Данный текст является очень кратким упрощенным переложением (с небольшими отступлениями) научных статей д.ф.н. Егорова Н. И. Желающие могут ознакомиться со строго научным изложением данной темы в его сборнике «Избранные труды по этнолингвогенезу и этнической истории чувашского народа. Книга 2», статьи «К этимологизации этнонима чӑваш «чуваш» и «Бесермяне и чуваши — этнонимы отконфессионимного происхождения».

Этнонимы это названия народов. Они общеизвестны, например, чуваши, татары, русские, узбеки, казахи, испанцы и т.

Далее...

 
Страницăсем: [1], 2, 3, 4, 5, 6, ... 31
Orphus

Баннеры

Счетчики

0 Флудильня (чат)

Мы на Facebook 1370+
 
 
О сайте | Помощь сайту | Статистика
(c) 2005-2017 Chuvash.Org | Номер свидетельства о регистрации в качестве СМИ: ЭЛ № ФС 77 - 68592, выдано 3 февраля 2017 года Федеральной службой по надзору в сфере связи, информационных технологий и массовых коммуникаций (Роскомнадзор).
Содержимое сайта (кроме статей, взятых из других источников) публикуется на условиях CreativeCommons Attribution-ShareAlike 3.0. Вопросы по работе сайта: site(a)chuvash.org